Άρθρο

Προσαρμογή στο νέο περιβάλλον του σχολείου – πως μπορούν να βοηθήσουν οι γονείς τα παιδιά τους

Η νέα σχολική χρονιά βρίσκεται προ των πυλών και χιλιάδες μαθητές, παιδιά και έφηβοι, ετοιμάζονται να (ξανα)βρεθούν στα σχολικά προαύλια. Κάθε νέα εκπαιδευτική περίοδος σηματοδοτείται από καινούριες γνώσεις, συναντήσεις με τις παλιές παρέες και δημιουργία νέων, καθώς και από καινούρια ερεθίσματα, δραστηριότητες και κατακτήσεις που θα συνοδεύσουν τη ζωή των μαθητών τη χρονιά που έρχεται.

Η έναρξη τoυ σχολείου σηματοδοτείται πολλές φορές από άγχος και φόβο, ιδιαίτερα όταν οι μαθητές έρχονται σε επαφή πρώτη φορά με το σχολικό πλαίσιο. Όπως υποστηρίζουν και αρκετές έρευνες, ένα πολύ υψηλό ποσοστό μαθητών παρουσιάζει κυρίως τον πρώτο μήνα δυσκολία προσαρμογής στο νέο περιβάλλον. Η περίοδος αυτή χαρακτηρίζεται ως ορόσημο για τη ζωή των παιδιών και η μετάβαση στο νέο περιβάλλον αρκετές φορές μπορεί να ενέχει και συναισθηματικές δυσκολίες που είναι σημαντικό οι γονείς και οι εκπαιδευτικοί να μπορούν να διακρίνουν.

Γενικά τα παιδιά προσαρμόζονται καλύτερα και ευκολότερα σ’ ένα νέο περιβάλλον, όταν:

α) το περιβάλλον σέβεται σημαντικές ανάγκες τους,

β) τα ίδια αντιλαμβάνονται το νόημα και τη σημασία του νέου περιβάλλοντος,

γ) το νέο περιβάλλον προξενεί ενδιαφέρον, προσφέρει κίνητρα και παρέχει συναισθηματική ικανοποίηση, ωφέλεια και χρησιμότητα για το παιδί.

10 έξυπνοι τρόποι για να κάνουν οι γονείς πιο εύκολη την προσαρμογή του παιδιού τους στο σχολείο:

Αρχικά, είναι πολύ σημαντικό να μπορέσει το παιδί να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του νέου σχολικού περιβάλλοντος, χωρίς ωστόσο να στερηθεί τη χαρά του παιχνιδιού, και να μάθει να οργανώνει τη δουλειά του σύμφωνα με τον διαθέσιμο χρόνο του.

1) Ενημερώστε το παιδί για το πλαίσιο του σχολείου δίνοντάς του μια ρεαλιστική εικόνα της σχολικής πραγματικότητας. Συζητήστε μαζί του για το περιβάλλον του σχολείου, για τις ώρες, τις υποχρεώσεις, για τους κανόνες λειτουργίας καθώς και για τα διαλείμματα και τις δραστηριότητες.

2) Πραγματοποιήστε μαζί με το παιδί σας επίσκεψη γνωριμίας στο σχολείο προτού ξεκινήσει για να εξοικειωθεί με το χώρο και να γνωρίσει τη δασκάλα του.

3) Μιλήστε στο παιδί για τις δικές σας εμπειρίες από το σχολείο. Μπορείτε να μοιραστείτε μαζί του δικές σας καταστάσεις που περιείχαν άγχος και φόβο, καθώς και τον τρόπο που τις αντιμετωπίσατε. Βεβαιώστε το παιδί σας ότι πρόκειται για φυσιολογικά συναισθήματα που παρουσιάζονται στα περισσότερα παιδιά.

4) Επιτρέψτε του να εκφράσει οποιαδήποτε απορία για το σχολείο, σεβαστείτε την άποψή του και μοιραστείτε τις αγωνίες του.

5) Παράλληλα, οφείλετε να είσαστε καλά ενημερωμένοι, ήρεμοι, απαλλαγμένοι από τις δικές σας αγωνίες, τον εκνευρισμό, τους φόβους και να δείχνετε ειλικρινείς στις σχετικές συζητήσεις με τα παιδιά σας.

6) Αντιμετωπίστε την έναρξη του σχολείου με ενθουσιασμό ώστε να κινητοποιήσετε το παιδί σας να κάνει το ίδιο. Επιλέξτε μαζί τα σχολικά είδη και διαμορφώστε το χώρο μελέτης που θα το βοηθά κατά τη διάρκεια της χρονιάς να συγκεντρώνεται, να ξεκουράζεται και να μπορεί να περνάει τον ελεύθερο χρόνο του ευχάριστα και δημιουργικά.

7) Συνοδεύστε το παιδί σας τις πρώτες μέρες του σχολείου ώστε και εκείνο να νιώσει άνετα και να αποκτήσει οικειότητα με το χώρο. Μπορείτε να το ενθαρρύνετε να γνωρίσει και άλλα παιδιά, ίσως με τη βοήθειά σας στην αρχή, ώστε να κάνει τα πρώτα βήματα κοινωνικοποίησης στο σχολείο.

8) Βεβαιώστε το παιδί σας, ιδιαίτερα όταν εκείνο φοιτά στο νήπιο ή στις πρώτες τάξεις του Δημοτικού, ότι όταν θα τελειώνει το σχολείο του το μεσημέρι θα επιστρέφετε μαζί στο σπίτι ή με κάποιο άλλο πρόσωπο της εμπιστοσύνης σας, όπως μπαμπάς, γιαγιά, παππούς ή άλλο πρόσωπο φροντίδας. Είναι πολύ σημαντικό να δείχνετε χαρούμενοι που έχει μεγαλώσει το παιδί σας και κατακτά νέες δεξιότητες.

9) Αναγνωρίστε και τα δικά σας συναισθήματα γιατί και οι γονείς επηρεάζονται άμεσα από τις νέες συνθήκες. Είναι σημαντικό να βρίσκεστε κοντά στο παιδί σας και να του αναγνωρίζετε τις δυσκολίες του πρώτου καιρού και παράλληλα να διατηρείτε μια σταθερή και αποφασιστική στάση ώστε να μπορέσουν να τις ξεπεράσετε.

10) Δώστε κίνητρα στο παιδί σας που θα το ενθαρρύνουν να καλλιεργήσει το διάλογο και την επικοινωνία, την παρατηρητικότητα, τη συνεργασία, την υπευθυνότητα καθώς και την ανάγκη του για ξεκούραση, ανεμελιά και παιχνίδι!

Κλείνοντας, η μετάβαση από το νηπιαγωγείο στο δημοτικό και κατ΄επέκταση στο γυμνάσιο και στο λύκειο, αποτελούν αναπόφευκτες αλλαγές στη ζωή ενός παιδιού. Όπως σε όλες τις μεταβατικές περιόδους, έτσι και σε αυτή την περίπτωση ισχύει το ότι χρειάζεται χρόνος, υπομονή, συνεργασία και κατανόηση από τα μέλη της οικογένειας. Τα παιδιά ενθαρρύνονται και ανταποκρίνονται επαρκώς στις απαιτήσεις και τις υποχρεώσεις του σχολείου, όταν γνωρίζουν ότι οι γονείς τους τα εμπιστεύονται και τους μεταδίδουν την εικόνα πως το σχολείο αποτελεί πηγή μάθησης και καλλιέργειας νέων δεξιοτήτων, εμπειριών και κατακτήσεων.

Σας ευχόμαστε μια καλή σχολική χρονιά!

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Marathonpress στο τεύχος Σεπτεμβρίου 2013